Навіны Аналітыка

Эксперт: Мэта беларускіх уладаў — забяспечыць сабе прастору для манеўру

Эксперт: Мэта беларускіх уладаў — забяспечыць сабе прастору для манеўру

3024 праглядаў
Амбасадары краін Еўрасаюза могуць вярнуцца ў Беларусь у бліжэйшыя дні, заявіў у Бруселі міністр замежных спраў Славакіі Міраслаў Лайчак. Пра тое, чым можа скончыцца дыпламатычны беларуска-еўрапейскі скандал, разважае палітолаг Андрэй Фёдараў.

«Прыйшоў час вяртацца паслам, так як нам трэба, каб паслы рабілі сваю працу, — сказаў Міраслаў Лайчак. — Яны не павінны быць часткай палітычнага спрэчкі паміж Еўрасаюзам і Беларуссю. Да таго ж, Еўрасаюз быў досыць вялікадушны — нашы паслы выехалі з Беларусі, але мы пакінулі беларускіх паслоў у сваіх краінах, пагадзіўшыся з дысбалансам на карысць Беларусі. Такім чынам мы таксама хацелі паказаць, што мы не зацікаўленыя ў эскалацыі сітуацыі. У той жа час зразумела, што гэта нельга трываць доўга. Зараз ёсць невялікі пазітыўны зрух — вызваленне Саннікава і Бандарэнка вельмі важна — але гэта першы крок на доўгім шляху... Амбасадары не палітыкі. Таму мы не павінны рабіць гэта палітычным пытаннем. Чым менш будзе увагі СМІ і палітычнага акцэнту на вяртанні паслоў, тым лепш для таго, што мы хочам дасягнуць у Беларусі. Няма прычыны чакаць. Я лічу, што гэта адбудзецца ў бліжэйшыя дні.

У цяперашні час у Мінску не засталося ніводнага амбасадара краін Еўрасаюза. Усе кіраўнікі пасольстваў пакінулі Беларусь у канцы лютага — пачатку сакавіка пасля дыпламатычнага канфлікту паміж Мінскам і Бруселем, нагадвае БелаПАН. Канфлікт разгарэўся пасля лютаўскага рашэння Савета міністраў ЕС пашырыць візавыя і эканамічныя санкцыі супраць прыватных асоб і некаторых прадпрыемстваў Беларусі, а беларускія ўлады ў адказ рэкамендавалі на чале прадстаўніцтва ЕС і амбасадару Польшчы выехаць у свае краіны для кансультацый. На знак салідарнасці з Беларусі з’ехалі ўсе еўрапейскія паслы.

Між тым, 17 красавіка ў інтэрв’ю дзяржаўным СМІ кіраўнік Адміністрацыі прэзідэнта Уладзімір Макей назваў «поўным абсурдам» меркаванні аб тым, што, выпусціўшы экс-кандыдата ў прэзідэнты Андрэя Саннікава і члена яго каманды Зміцера Бандарэнку, беларускія ўлады ствараюць умовы для вяртання паслоў Еўразвяза ў Мінск . «Гэта дзве вялікія розніцы, — заявіў чыноўнік. — Пытанне вызвалення зняволеных за канкрэтныя злачынствы ляжыць выключна ў сферы кампетэнцыі кіраўніка дзяржавы. Прэзідэнт у свой час выразна заявіў: раскаюцца людзі, напішуць адпаведныя просьбы аб памілаванні — яны будуць разгледжаны ва ўстаноўленым законам парадку. Што і адбылося. І прэзідэнт выразна паказаў сваю паслядоўнасць. А вось пытанне вяртання паслоў — гэта ўжо з іншай оперы. Еўрасаюз у свой час сам адклікаў сваіх паслоў, і сёння рэальнасць такая, што не мы просім, а Еўразвяз просіць нас дазволіць паслам вярнуцца ў Беларусь . І не толькі просіць, а патрабуе і нават пагражае новымі санкцыямі».

— Усё кажуць аб вяртанні паслоў, але, калі гэта адбудзецца, — да гэтага часу незразумела, — адзначае палітолаг. — З аднаго боку ёсць нейкія дзеянні, якія накіраваны на тое, каб пачаць працэс нармалізацыі з Еўропай, а з другога гучаць заявы, што вызваленне Саннікава і Бандарэнка ніяк не звязана з вяртаннем дыпламатаў. Я думаю, што да 23 красавіка, калі пройдзе Савет Еўрасаюза, паслы наўрад ці вернуцца. Афіцыйны Мінск таксама чакае — ці атрымае нейкі водгук з боку Еўрасаюза іх пазітыўны крок.

— На ваш погляд, на які «водгук» спадзяецца беларуская ўлада? Якая можа быць рэакцыя з боку Еўропы?

— Калі ўзгадаць, што казаў той жа кіраўнік Адміністрацыі ў пачатку красавіка, то спачатку гаворка ішла аб тым, каб Еўропа не пагаршаць санкцыі. Але, на мой погляд, гэта ўжо пытанне практычна вырашаны. У тым плане, што ніякіх санкцый не будзе. Хоць, думаю, гэта не канчатковая мэта афіцыйнага Мінска. Ён усё-такі разлічвае на нейкі змякчэнне пазіцыі Еўропы, хоць у якасці першага кроку можна разглядаць і адсутнасць дадатковых рашэнняў, якія пагаршаюць становішча. У такім выпадку могуць рушыць услед і наступныя крокі. Але вяртанне амбасадараў у Беларусь — гэта не самамэта. Роўна як для беларускай улады не самамэта — захавання статус-кво. Галоўная мэта для беларускіх уладаў — забяспечыць сабе хоць нейкае прастору для манеўру, таму што складваецца ўражанне, што Масква пачынае прыціскаць.

— Як паступяць з астатнімі палітвязнямі, якія застаюцца ў турмах?

— Будуць ісці перамовы і па іх, людзей будуць выпускаць на свабоду. Іншая справа, што гэта, напэўна, будзе адбывацца не так хутка, як хацелася б. Тым больш, ужо агучана, што адным з абавязковых умоў вызвалення з’яўляецца напісанне просьбы аб памілаванні. Але я, напрыклад, не ўпэўнены, што той жа экс-кандыдат у прэзідэнты Мікалай Статкевіч такую ​​паперу напіша. Вядома, калі б афіцыйны Менск пайшоў на такі крок, як вызваленне адразу ўсіх палітвязняў, гэта значна спрасціла б сітуацыю і магло б рэзка паскорыць працэс нармалізацыі адносін. Але не падобна, што ўлады на гэта пойдуць.

— Ці захавае Еўропа цвёрдую пазіцыю ў пытанні вызвалення ўсіх палітвязняў?

— Думаю, што захавае, паколькі досыць шмат разоў ужо «апяклася на гэтым малацэ». Еўропа будзе прыслухоўвацца да таго, што тут адбываецца і неяк будзе рэагаваць на пазітыўныя дзеянні. Але забыцца і пакінуць за кадрам астатніх — гэта наўрад ці.

— Ці можа Эўразьвяз пайсці на адмену візавых і некаторых эканамічных санкцый?

— Можа, але гэта таксама адбудзецца не адразу. Умовы Еўропы вядомыя, і іх трэба выконваць. Пытанне толькі ў тым, ці пагодзіцца беларускае кіраўніцтва пайсці на гэта.

Euramost.org

Каментары наведвальнікаў

Імя: не абавязкова
E-mail: не абавязкова
Каментар:
    спіс каментароў пусты

Апошнія навіны